Toerisme in Spanje, ja natuurlijk!

Vliegangst


  1. Algemeen
  2. Wat is vliegangst?
  3. Wat kan men zelf doen?
  4. Bestaat er een behandeling?
  5. Checklist tegen vliegangst

1. Algemeen

Spanje trekt alle jaren een groot aantal buitenlandse toeristen aan en veel buitenlanders hebben hier ook een tweede woning. Velen onder hen nemen de wagen maar een heel groot deel neemt gewoon het vliegtuig omdat het nooit ver rijden is naar een Spaanse luchthaven.

De keuze voor de wagen of voor het vliegtuig is persoonlijk of soms materieel. Heeft men veel te vervoeren dan is de wagen verreweg het interessants. Reist men licht dan is het vliegtuig een goed alternatief temeer omdat een ticket voor het vliegtuig in de meeste gevallen, maar niet in de zomer, het goedkoopst is.

Maar er kan een andere reden zijn waarom mensen voor de wagen kiezen en dat is vliegangst. Hierna gaan we uitleggen wat vliegangst is en wat men er kan tegen doen.

2. Wat is vliegangst?

Vliegangst is een overmatige angst om te vliegen en behoort tot de zogenaamde specifieke fobieën, het is dus een angststoornis.

Volgens de DSM-IV-TR zijn de criteria om over vliegangst te spreken:

  • Duidelijke overdreven of onredelijke aanhoudende angst, uitgelokt door het vliegen of het anticiperen hierop;
  • Blootstelling aan vliegen veroorzaakt bijna zonder uitzondering een onmiddellijke angstreactie, die de vorm kan krijgen van een situatiegebonden paniekaanval;
  • Betrokkene is zich er van bewust dat de angst overdreven of onredelijk is (bij kinderen kan dit ontbreken);
  • Het vliegen wordt vermeden of anders doorstaan met intense angst of lijden;
  • De vermijding, de angstige verwachting of het lijden tijdens het vliegen belemmeren in significante mate de normale routine, het beroepsmatige functioneren, of sociale activiteiten of relaties met anderen, of er is een duidelijk lijden door het hebben van de fobie;
  • Bij personen onder de achttien jaar is de duur ten minste zes maanden;
  • De angst of vermijding is niet eerder toe te schrijven aan een andere psychische stoornis (bijvoorbeeld obsessief-compulsieve stoornis, sociale fobie, …)

Vliegangst komt betrekkelijk vaak voor. Meestal gaat het gecombineerd met andere problemen zoals claustrofobie (ongeveer 25% van de personen met vliegangst), hoogtevrees (ongeveer 40% van de personen met vliegangst) of sociale angst.

10 tot 40% van de volwassenen zou kampen met een vorm van vliegangst. Schattingen voor Nederland geven aan dat 14% van de volwassenen niet vliegt omwille van vliegangst. In de Verenigde Staten is het aantal personen met vliegangst toegenomen na de aanslagen op 11 september 2001. Vrouwen lijden meer aan vliegangst dan mannen. De angsten verschillen ook. Vrouwen hebben meer claustrofobie, angst om neer te storten en angst om zichzelf niet meer onder controle te kunnen houden. Mannen hebben meer last van hoogtevrees en zijn meer bang omdat ze geen controle hebben over het vliegtuig.

3. Wat kan men zelf doen?

Wie aan vliegangst lijdt kan zelf een aantal dingen doen om er minder last van te hebben tijdens het vliegen. Een basis tip is het trachten te ontspannen door bijvoorbeeld langzaam in en uit te ademen.

Een tweede zaak is het zich informeren: informatie over de risico’s van het vliegen, over turbulentie en bliksem (een schrik die mee vliegangst bepaalt) en de weerstand van vliegtuigen hiertegen kan de angst sterk verminderen. Tot slot kan men afleiding zoeken via kruiswoordraadsels, het maken van een praatje of het eten van een vliegmaaltijd.

4. Bestaat er een behandeling?

Professionele behandeling van vliegangst is mogelijk. De basis van de behandeling is gedragstherapie of cognitieve gedragstherapie aan de hand van exposure: het zich geleidelijk systematisch blootstellen aan vliegen. Dit kan aangevuld worden met het aanleren van ontspanningstechnieken, informatie over luchtvaart, psycho-educatie over angst en het leren omgaan met beangstigende gedachten en gewaarwordingen. Na behandeling durft tot 90% van de betrokkenen terug vliegen. De duur van de behandeling kan variëren, maar onderzoek toont aan dat in veel gevallen zelfs één sessie van drie uur volstaat om de angst te overwinnen.

5. Checklist tegen vliegangst

Vóór de vlucht

  • Zorg dat je uitgerust bent voor je reis want vermoeidheid kan je parten spelen.
  • Begin goed op tijd met inpakken, stress is een risicofactor voor angstaanvallen.
  • Vermijd alcohol en cafeïne.
  • Let op voor verstoorde gedachten want door hier op in te gaan zal je het negatieve gevoel enkel versterken. Doe relaxatie en ademhalingsoefeningen.

Tijdens de vlucht

  • Zet je gemakkelijk en lees iets ontspannends, luister naar je favoriete muziek of kijk naar een film.
  • Adem rustig in via de neus en uit via de mond. Een buikademhaling van 10 tot 12 ademhalingen zijn ideaal.
  • Besef dat een vlucht bepaalde lichamelijke sensaties met zich meebrengt maar dat alles perfect verklaarbaar is. Bijvoorbeeld een snellere ademhaling door de ijle lucht op grote hoogte, “stoppen” in de oren door een verminderde omgevingsdruk. Wat je voelt is niet gevaarlijk maar enkel oncomfortabel.
  • Ga niet focussen op negatieve gedachten maar daag deze uit door alles objectief te bekijken.
  • Gebruik de techniek van de cognitieve verstrooiing. Als je jezelf verplicht om ergens anders aan te denken dan is er geen ruimte meer voor negatieve gedachten.Doe dus een rekenoefenringetje: 2x2= 4x2= 8x2 =16.....
  • Ga neuriën
  • Zoek andere prikkels. Noem 5 zaken op die je ziet, voelt, hoort bijvoorbeeld ik zie een vrouw met blond haar, ik zie een stewardess met een leuk uniform, ik voel het leer van mijn stoel, de koelte van de airconditioning en ik hoor het gesnurk van mijn buurman. Noem vervolgens 4 andere zaken op en dan 3, 2 en 1.