Toerisme in Spanje, ja natuurlijk!

Parque Nacional de Timanfaya


  1. Algemeen
  2. Geschiedenis
  3. Vulkaan uitbarstingen op het eiland Lanzarote
  4. Biodiversiteit en behoud
  5. Het wetenschappelijk belang
  6. Toeristische activiteiten 
  7. Website

1. Algemeen

Het Nationaal park van Timanfaya vinden we in de gemeenten van Yaiza en Tinajo op het eiland Lanzarote op de Canatische Eilanden.

Dit gebied werd een Nationaal Park op 9 augustus 1974 en omvat een oppervlakte van 51,07 km² in het zuidwesten van het eiland.. Het is een vulkanisch park. De laatste grote vulkanische uitbarstingen dateren uit de achttiende eeuw, tussen de jaren 1730 en 1736,

Er zijn 25 vulkanen op het eiland, waaronder enkele bezienswaardige vulkanen zoals de Montaña de Fuego, de Montaña Rajada en de Caldera del Corazoncillo.

Er is nog steeds een vulkanische activiteit, enkele punten in het park hebben een temperatuur tussen de 100°C en de 600°C tot op 13 meter diepte.

Deze vulkanische habitat is een uitstekende plaats voor de studie van de hier voorkomende plantensoorten 

In 1993, heeft de Unesco het ganse eiland uitgeroepen tot een reservaat voor de biosfeer en het park is ook een speciale zone voor de bescherming van vogels sinds 1994.

2. Geschiedenis

De eerste bewoners van Lanzarote werden “majos” genoemd en kwamen hier aan gedurende het laatste millennium voor Christus. Waarschijnlijk waren zij afkomstig van de Afrikaanse kusten en gebruikten zij primitieve boten, voort gedreven door de wind.

Het meest waarschijnlijke is dat na het bestuderen van hun taal, gewoontes, gebruiken en hun fysieke kenmerken er een sterke gelijkenis is met de Berbers uit Noord-Afrika.

In de veertiende eeuw kwam een Genuese zeiler aan op het eiland. Lancelotto Mallocello landde op de kusten van Lanzarote en bleef hier enkele tientallen jaren. Hij gaf het eiland ook zijn naam Lancelotto- Lanzarote/

De verovering van het eiland begon volgens de geschiedschrijving met de ontscheping van de Normandiër Jean de Bethencourt in 1402.

Tot de jaren 60 van de vorige eeuw voorzagen de inwoners van Lanzarote in hun levensonderhoud door middel van landbouw, visvangst en de kweek van geiten maar vanaf dat moment kwam er nog een extra bron van inkomsten bij het toerisme.

Dankzij de verbetering van de communicatiemiddelen en door de klimatologische voorwaarden op het eiland kwam er een toeristische ”boom” en dat was een belangrijke factor in de verandering van het landschap en de ontwikkeling van een stedelijke infrastructuur.

Op Lanzarote kunnen toeristen een zacht klimaat vinden, stranden, een goede toeristische infrastructuur en een ongewoon landschap. Het beste voorbeeld van dit uitzonderlijk vulkanisch landschap zijn de "Montañas del Fuego".

De noodzaak om dit gebied te beschermen werd reeds vroeg genomen, op 9 augustus 1974 werd het gebied een nationaal park. Vervolgens heeft de regionale overheid zijn beschermend beleid verder gezet welke uiteindelijk resulteerde in de wet van 1994 op de natuurlijke ruimtes op de Canarische Eilanden.

In het bestuur van het park zijn vertegenwoordigers opgenomen van alle belanghebbende, de Spaanse staat, de regionale overheid, gemeentebesturen, universiteiten en milieubeschermers.

3. Vulkaan uitbarstingen op het eiland Lanzarote

Doorheen de geschiedenis zijn er op het eiland meerdere uitbarstingen geweest en de belangrijkste zijn die tussen de jaren 1730 en 1736. Zij hadden effect op een kwart van de oppervlakte van het eiland.

Er zijn een groot aantal documenten overgebleven uit die tijd en de belangrijkste zijn zeker die geschreven zijn door de parochiepriester van Yaiza, Don Andrés Lorenzo Curbelo. Hij beschreef de gebeurtenissen sinds het begin van de uitbarstingen tot de bevolking immigreerde tussen 1731 en 1732.

Na bestudering van de situatie hebben wetenschappers berekend dat het volume aan uitgestoten lava ongeveer 1km³ (=1000 miljoen m3) was en dit veranderde totaal het vroegere uitzicht van het eiland.

In de negentiende eeuw waren er nieuwe uitbarstingen en ook hiervan zijn beschrijvingen gevonden. Onder die documenten zijn er die geschreven waren door de pastoor van San Bartolomé, Don Baltasar Perdomo, die de uitbarstingen beschreef van de 3 vulkanen: Tao, Volcán Nuevo del Fuego en de Tinguatón.

De uitbarstingen begonnen op 31 juli 1824 met die van de Tao, dan volgde de Volcán Nuevo del Fuego, de enige vulkaan die nu in het nationaal park ligt en dan als laatste begon de Tinguatón. De laatste uitbarsting was op 25 oktober van hetzelfde jaar.

Na deze opeenvolgende uitbarstingen werden de vulkanen rustiger en kwam er een periode van rust wat de bewoonbaarheid van het gebied bevorderde.

4. Biodiversiteit en behoud

Campagne voor de verwijdering van uitheemse plantensoorten

Gedurende enkele jaren werkt het bestuur van het park aan campagnes om de tabaco bobo (Nicotiana glauca) te verwijderen die men vooral kan vinden langs de kanten van de wegen en op hellingen.

Deze uitheemse soort heeft de capaciteit om de inheemse plantensoorten te overwoekeren. Tijdens de campagnes probeert men het gebied Senda de los Camellos op te kuisen van bepaalde planten die speciaal gerelateerd zijn aan de daar aanwezige kamelen.

Restauratie van het vulkaanlandschap "El Chinero"

De vulkaan Volcán Nuevo van "El Fuego" is de enige vulkaan in het nationaal park van Timanfaya die actief deel uitmaakte van de grote uitbarsting van 1824 op Lanzarote. Deze vulkaan staat ook bekend als "El Chinero".

De winning van de vulkanische delfstoffen heeft de geomorfologische structuur zwaar aangetast, er werden grote terrassen aangelegd met grote en zware graafmachines. Dit alles maakte maatregelen noodzakelijk om de vernielingen door menselijk handelen te herstellen.

Het werk bestaat er in om de natuurlijke helling van de vulkanische kegel te herstellen en om de bestaande terrassen te verwijderen.

Het herstel van de traditionele gewassen

Het nationaal park van Timanfaya heeft een belangrijke culturele achtergrond zoals de traditionele landbouwgewassen waaronder de teelt van vijgen een speciale aandacht moet hebben. Deze vijgen vinden we in het nationaal park tot op het vulkanisch gesteente waar de bomen meehelpen aan de bescherming van de grond tegen de sterke windvlagen.

Het belang van deze gewassen is voor een deel, de enorme historische en culturele waarde die deze vorm van teelt heeft en aan de andere kant is het belangrijk voor de fauna hier aanwezig. Het vormt een geschikte habitat voor een aantal soorten die we hier in het park vinden zoals de tortelduif en de patrijs

De zones waar deze habitat voorkomt zijn de omgevingen van Montaña Tremesana, María Hernández en Pedro Perico in het zuiden, en het gebied van Miraderos in het oosten, deze gebieden samen bedragen ongeveer 5% van het park.

De aanplantingen werden dikwijlsdoor hun eigenaars verlaten die afstand deden van de zorg voor de vijgen en daardoor een risico vormden voor het verdwijnen van een unieke cultuur en uitzicht in het nationaal park.

Dit verlaten van de aanplantingen bracht het verval van de plant (Ficus carica) met zich mee omdat er niet meer aan gewerkt werd, dood hout werd niet verwijderd, de grond werd niet bewerkt en dat gaf dus het verval van de plant. Tevens kwamen er andere planten voor in de plaats zoals de gaspeldoorn die een enorme wildgroei kende en die er de oorzaak van is van de verzwakking van de aanplantingen met vijgen.

Momenteel is men vooral bezig met het herstel van de vroegere aanplantingen, het verwijderen van de gaspeldoorn, een verbetering van de bodem en de heraanleg van de oude muurtjes die ook een bescherming boden aan de aanplantingen.

Het resultaat van deze acties was direct zichtbaar, de bomen herwonnen hun vroegere vitaliteit en men verkreeg terug het uitzicht van de vroegere traditionele aanplantingen.

De visserij

De visvangst is een socio-economische activiteit voor de inwoners van Yaiza en Tinajo, en de traditionele visvangst op vis en schaaldieren blijft toegelaten en dus behouden.

5. Het wetenschappelijk belang

Sinds de jaren 80 van de vorige eeuw voeren het Museo Nacional de Ciencias Naturales, de Consejo Superior de Investigaciones Científicas (CSIC), het Instituto de Astronomía y Geodesia (CSIC-UCM) en het Departamento de Volcanología del Museo Nacional de Ciencias Naturales permanent onderzoek uit naar de seismologische en vulkanische activiteit in het park van Timanfaya. Wat oorspronkelijk begon als los onderzoek resulteerde uiteindelijk in permanent onderzoek met diverse projecten van onderzoek.
Momenteel is er voor dit onderzoek een perfect uitgerust laboratorium voor het geofysisch onderzoek, dit laboratorium is onder verdeeld in drie delen:

  • Cueva de los Verdes
  • Jameos del Agua
  • Parque Nacional de Timanfaya

6. Toeristische activiteiten

Het nationaal park van Timanfaya is het op een na meest bezochte park in het netwerk van nationale parken. In 1996 was het geschatte aantal bezoekers 97,6% van alle bezoekers aan Lanzarote. Daarom is de toeristische druk op het park afhankelijk van de toeristische ontwikkeling van het eiland.

Een van de objectieven van het park is het makkelijker maken om kennis te vergaren en het laten genieten van de waarden in het park, altijd in een wisselwerking met het behoud en het beheer van het natuurlijk milieu.

Het voornaamste doel van het park is niet de ontwikkeling van het toerisme maar het kan wel toeristen aantrekken en daardoor een meerwaarde bieden aan de plaatselijke bevolking.

7. Website: Parque Nacional de Timanfay, de site is beschikbaar in het Spaans.