Toerisme in Spanje, ja natuurlijk!

Parque Nacional De Las Tablas de Daimiel

SNP Wandelvakanties

  1. Algemeen
  2. Geschiedenis en kenmerken
  3. De Guadiana
  4. El Cigüela
  5. Verspreiding en bescherming
  6. Flora
  7. Fauna
  8. Over-exploitatie van de waterbronnen
  9. Website

Website

1. Algemeen

Het nationaal park van Las Tablas de Daimiel is een Spaans nationaal park welke het gebied met de gelijknamige naam moet beschermen. Het park kan men vinden in de gemeentes Daimiel en Villarrubia de los Ojos in de provincie Ciudad Real en die gemeentes liggen in de autonome regio Castilla-la-Mancha.



2. Geschiedenis en kenmerken

Al in 1325 heeft de kroonprins Don Juan Manuel in zijn boek “Libro de la Caza” (Boek van de jacht) de kwaliteiten van dit gebied voor de valkenjacht, aan de oevers van de Ciguela, beschreven.

Jaren later, in 1575, beval Felipe II om de relatie te beschrijven in de volgorde van bewaring.

De Tablas van Daimiel, zoals andere overstromingsgebieden hebben een grote traditie als jachtgebied voor watervogels. Generaal Prim in 1870 en koning Alfonso XII in 1875 hebben hier gejaagd.

In 1956 kwam er de wet voor de drooglegging van de oevers van de rivieren Cigüela, Záncara en de Guadiana, een wet die van kracht bleef tot in 1973, toen het gebied werd uitgeroepen tot Nationaal Park van Daimiel. Gedurende deze jaren werden er kanalen gegraven en werden er hectaren waterrijk land drooggelegd.

Zonder twijfel heeft de drooglegging van deze gebieden en van de oevers van de rivieren die doorheen het gebied stromen hebben een rampzalige invloed uitgeoefend op dit gebied. De dreiging voor een definitieve drooglegging komt dichter en dichter, speciaal voor het gebied met de naam “Ojos del Guadiana".



Maar het is van in het begin van de jaren 60 uit de vorige eeuw dat de slechte tijden echt begonnen voor dit gebied. Aan de ene kant is er een versnelling in het graven van de kanalen en de kanalisering van de oevers van de rivieren en aan de andere kant begint er in de jaren 70 een uitbreiding in dat gebied van de ondergrondse waterwinning.

De speciale ecologische rijkdom van de “Tablas de Daimiel” komt, volgens de conservator van het park Jesús Casas, door het samenvloeien van twee rivieren met een verschillend zoutgehalte. De Guadiana is een zoet water rivier en de Cigüela heeft zout water. Deze samenvloeiing heeft een paradijs gemaakt met een verschillende fauna en flora.

3. De Guadiana

Binnen een paar jaar vanaf nu kan de Guadiana volledig droog staan en daarmee een desastreuse ecologische ramp veroorzaken. Het veen of de turf is tot op heden ondergedompeld gebleven onder water en kan bij een verdere drooglegging spontaan ontvlammen. Turf kan branden zonder vlammen maar met een overvloed aan rook uit scheuren in de grond.

4. El Cigüela

De Cigüela, ligt stroomopwaarts van het natuurpark de Tablas.  Het ganse stuk op het grondgebied van Villarrubia werd gekanaliseerd tot een diepte van 2 tot 3 meter.  Tevens werden er de bomen gekapt wat een transformatie van het landschap gaf.  Dat bracht een aanzienlijke verlaging van de waterstanden met zich mee waardoor er een vernietiging van de fauna en flora bijkwam.

Bovendien gaat de rivier meer en meer verdwijnen door de creatie van kunstmatige lagunes aan haar bovenloop. De eigenaars van deze lagunes hebben alle mogelijke manieren gebruikt om het water in de rivier te verwijderen zoals het maken van kleine lekken afgedekt met riet.

5. Verspreiding en bescherming

Gelijktijdig aan al deze werken werden “Las Tablas” bezocht door bekende wetenschappers zoals Félix Rodriguez de la Fuente. Zij vonden deze plaats met specifieke kenmerken iets unieks.

Met hun wetenschappelijke publicaties brachten zij “Los Tablas” in een wereldwijde belangstelling en verkreeg het gebied ook een kwalificatie in het MAR project van de UICN.  Dat is een plan om waterrijk gebied te redden en te beschermen op het Europees continent. Tevens hebben zij de regering het advies gegeven om het gebied te beschermen.

Zonder twijfel heeft het negeren van de specialisten met de versnelde kanalisering van de rivieren en de werken in de moerassen een sterke invloed gehad in de daling van het waterpeil.

Uiteindelijk is er een actieve beweging gekomen om het gebied te beschermen en maakten er een aantal wetenschappers deel van uit.  Maar ook de staat maakte er deel vanuit door middel van zijn Instituto Nacional para la Conservación de la Naturaleza (ICONA). Er ontstond een open polemiek met een groot publiek dat opgeroepen werd door de nationale pers.

Nadat de regering de werken voor drooglegging had laten stil leggen maakte zij een commissie die moest bemiddelen in het conflict en die commissie moest ook een oplossing zoeken waarin alle partijen zich konden vinden.

In februari 1973 bereikte men dan een finaal compromis, men stopte definitief met de werken tot drooglegging,  men kondigde tevens aan dat er een Nationaal park zou komen met een oppervlakte van 1.820 hectare.

Later, in 1980 kreeg het park een uitbreiding tot de huidige grootte van 1.928 hectare.

6. Flora

Het zoete water van de Guadiana helpt de groei van moeras riet (Phragmites australis, Phragmites communis), en daarboven helpt het zoute water van de Cigüela aan de groei van een moeras vegetatie zoals de galigaan (Cladium mariscus). 

In de mindere diepe gebieden vinden we lisdodde (género Typha), mattenbies (Scirpus lacustris), heen (Scirpus maritimus) en bies (género Juncus).welke plaatselijk bekend zijn als groene alg. Zij kunnen een tapijt vormen op de overstroomde bodem. Hier en daar in het park vinden we struiken zoals de tamarisk (Tamarix gallica).

7. Fauna

Onder de trekvogels vinden we hier de:purperreiger (Ardea purpurea), de blauwe reiger (Ardea cinerea), de kleine zilverreiger (Egretta garzetta), de kwak (Nycticorax nycticorax), de roerdomp (Botaurus stellaris), de krooneend (Netta rufina), de slobeend (Anas clypeata), de smiend (Anas penelope), de pijlstaart (Anas acuta), de wintertaling (Anas crecca), de boomvalk (Falco subbuteo), de kuifduiker (Podiceps auritus), de geoorde fuut (Podiceps nigricollis), de steltkluut (Himantopus himantopus), de graszanger (Cisticola juncidis), het baardmannetje (Panurus biarmicus), enz.

In de plaatselijke fauna vinden we: de rivierkreeftjes (Austropotamobius pallipes), welke hier ooit overvloedig voorkwamen en een belangrijke bron van inkomsten waren voor de families die hier woonden, momenteel zijn ze in deze wateren bijna uitgestorven. Nadien kwam er de uitzetting van een roofvis, de snoek (Esox lucius) en hij werd een bedreiging voor de plaatselijke vissen zoals: de barbeel(Barbus barbus), de karper (Cyprinus carpio) en de kopvoorn (Leuciscus cephalus). Deze vissen lopen nu ook het risico tot verdwijnen in deze wateren.

In de lente en de zomer kan men hier amfibieën en reptielen vinden zoals: de boomkikker (Hyla arborea), de meerkikker (Rana ridibunda), de gewone pad (Bufo bufo), de vuursalamander (Salamandra salamandra), en de waterslangen, de ringslang (Natrix natrix) en de adderringslang (Natrix maura).

Onder de zoogdieren vinden we: de bunzing (Mustela putorius), de vos (Vulpes vulpes), de otter (Lutra lutra), de woelrat (Arvicola amphibius), en in het omliggende gebied leven er: konijnen (Oryctolagus cuniculus), hazen (Lepus capensis), de wezel (Mustela nivalis) en het wild zwijn (Sus scrofa).

8. Over-exploitatie van de waterbronnen

Het ministerie van milieu erkent het bestaan van een achteruitgang van het gebied als gevolg van een over-exploitatie van de natuurlijke waterbronnen, daardoor is er een gebied van 100.000 hectare verstoken gebleven van natuurlijke bevloeiing gedurende de laatste tientallen jaren.

Er is een bewijs dat het ecologisch evenwicht verbroken is, de moeilijkheid om een evenwicht te vinden dat helpt om dit gebied in stand te houden heeft de verschillende overheden al gedwongen om maatregelen te nemen om het milieu minder te belasten. Daarom is er al water overgeheveld vanuit de Taag in de Cigüela.

Diverse verenigingen van ecologisten hadden hiervoor al gewaarschuwd. De wetenschappelijke raad van de Unesco heeft op zijn vergadering van 13 juni 2008 een rapport opgemaakt dat een aanbeveling maakt om het gebied niet meer te erkennen als internationaal waardevol gebied. Deze beslissing werd overgemaakt aan de Spaanse regering maar ook aan de regering van Castilla-La-Mancha.  Een evaluatie zal gemaakt worden na drie jaar.

9. Website: Parque Nacional De Las Tablas de Daimiel, de site is beschikbaar in het Spaans, Engels, Frans, Catalaans, Gallego en het Baskisch.